اختلال وسواس فکری _ عملی

اختلال وسواس فکری _ عملی

تا به حال شده برای بستن درب خانه بارها به شک بیفتید؟ یا زمانی که از خاموش بودن گاز مطمئن هستید به طور ناخواسته مجددا خاموش بودنش را چک کنید؟

آیا این افکار در سرتان می چرخد که اگر بارها و یا به تعداد مشخصی این رفتار را انجام ندهید، اتفاق بدی در انتظار عزیزان و یا خودتان است؟

اگر گرفتار چنین افکار و  رفتاری هستید باید بگوییم احتمال اینکه به اختلال وسواس فکری و عملی دچار باشید بالاست.

فکر می کنید را ه درمانی وجود داشته باشد؟

ما در این نوشتار ضمن بررسی ابعاد مختلف این اختلال به راه های درمانی آن نیز می پردازیم. خلاصی از این اختلال با خواندن این نوشتار امکان پذیر خواهد بود، پس با ما همراه باشید:

اختلال وسواس فکری _عملی چیست؟

OCD یا اختلال وسواس فکری _ عملی نوعی اختلال اضطرابی است که فرد مبتلا به آن کنترلی بر افکار و رفتار خود نداشته و دارای الگوی رفتاری خاصی است که خود را ملزم به انجام آن می داند.

افرادی که به این اختلال مبتلا هستند، اذعان دارند که این افکار غیر منطقی بوده، اما توانایی در کنترل آن نداشته و به راحتی در دام آن می افتند.

این اختلال مبتلایان را در برخی کار های روزانه میخکوب خواهد کرد، طوری که در انجام آن ها اصرار دارند و زمان زیادی را برای انجام مناسبات آن صرف می کنند. گرچه این رفتار ها برای آن ها آزار دهنده است، اما نمی توانند از انجام آن صرف نظر کنند.

افکار تکرار شونده شامل تصویر یا انگیزه های غیر ارادی است که مکررا ذهن آن ها را درگیر خواهد کرد. این تصورات غیر منطقی در آن ها احساس تمایل به انجام رفتاری خاص را بر می انگیزد. در واقع وسواس های عملی در پی وسواس فکری و برای تسکین و از بین بردن آن به وجود می آیند.

توجه به این مثال می تواند درک شما از این اختلال را افزایش دهد.

زمانی که فرد فکری وسواس گونه را در سر می پروارند برای اینکه بتواند از شر آن خلاص شود، رفتارهایی را طرح می کند که با انجام آن احساس می کند از اضطراب ناشی از وسواس رها شده است. از این رو نه تنها وسواس فکری او درمان نشده، بلکه به وسواس عملی نیز مبتلا شده است.

اما به یاد داشته باشید شمایی که به این اختلال مبتلا هستید تمایلات رفتاری به انجام کار های وسواس گونه، تمایلی فزاینده ای است که پایدار نبود و هر روزه قوی تر خواهد شد و شما را بیش از پیش در گرداب افکار و رفتار وسواسی خواهد کشید.

وسواسی ها چند دسته هستند؟

افکار و رفتار های وسواس گونه در تمامی افراد یکسان نیست، در واقع می توانیم بگوییم غیر از موارد شایع، افراد می توانند افکار و رفتار وسواس گونه خاص خود را داشته باشند که در مقایسه با فرد وسواسی دیگر کاملا متفاوت و منحصر به فرد است. اما به طور کلی تصورات و رفتار های وسواسی شایع از قرار زیر است :

  • وسواس شستشو
  • وسواس وارسی کردن
  • وسواس شک
  • وسواس شمارش
  • وسواس ذخیره و احتکار

نشانه های وسواس فکری _ عملی

شاید تا به اینجا مختصرا با این اختلال آشنا شده باشید. در ادامه به علائم این اختلال به طور خاص خواهیم پرداخت.

به یاد داشته باشید هر گونه افکار وسواسی نشان دهنده ابتلا به این اختلال نیست و در واقع زمانی می توانیم یک شخص را دارای اختلال وسواس فکری اجباری بدانیم که این اختلالات برای فرد ایجاد اضطراب کرده و زمان زیادی را در طول روز به خود اختصاص دهد، علاوه بر این این اختلال می بایست زندگی اجتماعی و روابط بینی فرد مبتلا به آن را نیز تحت الشعاع قرار دهد.

بنابراین تمامی افراد که وسواس دارند در طیف این اختلال قرار نخواهند گرفت.

دقت داشته باشید تمامی افراد به هر دو اختلال افکار وسواسی و رفتار وسواسی دچار نمی شوند؛ ممکن است که برخی تنها به یکی از این دو اختلال مبتلا شوند، البته که اکثر افراد مبتلا به این اختلال هر دو آن ها را تجربه خواهند کرد.

افکار وسواس گونه چه نوع افکاری است؟

در ادامه برخی از افکار شایع در این اختلال را به صورت فهرست وار بیان خواهیم کرد:

  • ترس از آلودگی
  • ترس از آسیب رسیدن به افراد
  • افکار جنسی
  • وسواس در حوزه اخلاق
  • احتکار و وسواس جمع کردن اشیایی که ممکن است روزی مورد استفاده قرار گیرد.
  • وسواس نظم و ترتیب
  • افکار خرافاتی

رفتار وسواس گونه چه نوع رفتاری است؟

این رفتاری های رایج عبارت اند از:

  • بررسی مکرر و افراط گونه وسایل خانه
  • برقراری تماس با افراد برای اطمینان از سلامتی آن ها
  • شمردن های مکرر و منظم
  • تکرار کلمات
  • ضرب گرفتن دست و پا برای کاهش اضطراب
  • شستشوی وسایل به صورت مکرر
  • تمایل به جمع آوری برخی اشیاء بی ارزش

درمان اختلال وسواس فکری _ عملی

برای درمان این اختلال از روش های و رویکرد های روانشناسی متفاوت و متنوعی استفاده می شود، نظیر: رفتار درمانی، شناخت درمانی، روانکاوی و دارو درمانی. شما می توانید برای پیگیری روند درمانی به بهترین روانپزشک مراجعه کنید.

در حال حاضر برخی تکنیک های رفتاری وجود دارد که می تواند افراد را در جهت جلوگیری از بروز افکار و رفتار وسواس گونه یاری کند. این تکنیک ها عبارت اند از:

  • مقاومت در برابر الگو های رفتاری
  • به چالش کشیدن رفتار های وسواس گونه
  • مواجهه و پیشگیری از بروز واکنش
  • فراگیری روش های موثر در واکنش به افکار وسواسی

سایر روش های درمانی

  • شناخت درمانی
  • دارو درمانی
  • خانواده درمانی
  • گروه درمانی

چطور می توانید به فرد وسواسی کمک کنید؟

برای اینکه بتوانید فرد مبتلا به اختلال وسواس فکری عملی را در ترک این اختلال یاری کنید باید:

  • از انتقاد به آن ها بپرهیزید.
  • از سرزنش آن ها اجتناب کنید.
  • آن ها در انجام رفتار های اجباری همراهی نکنید.
  • سعی کنید در حمایت از او و ایستادگی در برابر ترک وسواس توازن برقرار کنید.
  • با روش های موثر برای منحرف کردن او از افکار وسواسی، وی را از فکر کردن به آن ها دور کنید.

با تشکر گروه روانپزشکی دکتر باقری

پاسخ

2 × 1 =

Call Now Button